Τις τελευταίες μέρες πολλές ανακοινώσεις για την Αμφίπολη, ένας επικήδειος λόγος από πολλά site για έναν άφαντο νεκρό και για ένα όραμα που χάνεται. Δεν έχω καμία όρεξη να αμφισβητήσω όσα βρήκαν έως τώρα οι αρχαιολόγοι στην Αμφίπολη. Τα θεωρώ σπουδαία και πανέμορφα και εμένα τουλάχιστον μου φτάνουν. Άλλο αυτό όμως και άλλο το πανηγυράκι που στήθηκε γύρω από την ανασκαφή. Ένα ταρατατζούμ επικοινωνιακό που φούσκωσε και ξεφούσκωσε σαν μπαλόνι και από εκεί που είχε γεμίσει αισιοδοξία τους Έλληνες και τις Ελληνίδες (ένα σωρό Έλληνες και Ελληνίδες, τέλος πάντων) απειλεί τώρα να τους βυθίσει στην εθνική κατάθλιψη.

Απ’ ό,τι διαβάζω στους διαύλους του ίντερνετ, βγήκε η κυρία Μενδώνη και δήλωσε πως απομένει μόλις ένα μέτρο χώμα για να μάθουμε αν ο τρίτος θάλαμος είναι ο ταφικός και ότι κάτω από το πάτωμα ενδέχεται να υπάρχει οριζόντιος τοίχος σφράγισης. Θα μπορούσα εδώ να πω κάτι για τα φύκια και τις μεταξωτές κορδέλες, αλλά περιορίζομαι να ευχηθώ καλή επιτυχία για μία ακόμη φορά…

Όμως, κάπως ξέφυγα, άλλο θέλω να σας παρουσιάσω, μια άλλη πτυχή της αρχαιολογίας που μένει στην άκρη και κανείς δεν την αγγίζει. Ωστόσο, η δικιά μας “Αμφίπολη” στα Τζανάτα,  παραμένει ακόμα ….σιωπηλή. Μέχρι πότε;

Πολύ όμορφο το ψηφιδωτό στην Αμφίπολη δεν αντιλέγω. Και οι Καρυάτιδες σε καθηλώνουν. Κι ο υπόλοιπος διάκοσμος υπέροχος. Οφείλουμε όμως να αναρωτηθούμε και κάτι ακόμη: πόσοι είχαν τη δυνατότητα να ταφούν σε έναν τέτοιο χώρο; Θέλω να πω πως αντί να αναρωτιόμαστε μαζί με εκατομμύρια άλλους ανθρώπους ανά τον κόσμο για το ποιος είναι ο ένοικος του τάφου ας αντιστρέψουμε για λίγο το ερώτημα και να αναρωτηθούμε το εξής: ποιοι δε θα μπορούσαν να ταφούν στο εν λόγω μνημείο; Και η συγκεκριμένη απάντηση είναι πιο χρήσιμη για την αρχαιολογική γνώση: οι περισσότεροι.

Διότι αυτό που συμβαίνει στην Αμφίπολη δεν αυξάνει τις γνώσεις μας για την αρχαία εποχή. Για την ακρίβεια περισσότερο διαστρεβλώνει την αλήθεια καθώς η συγκεκριμένη ανασκαφή, όπως άλλωστε και οι περισσότερες του είδους, αφορούν την απόλυτη μειοψηφία εκείνου του κόσμου αφού καταπιάνονται μόνο με τη μνημειακή και βασιλική ιστορία, που αποτελούν και τη μειονότητα της κοινωνίας. Θαρρείς πως στη Μακεδονία ζούσαν μόνο βασιλείς. Θαρρείς πως στη Μέση Ανατολή σήμερα υπάρχουν μόνο τα παλάτια των δικτατόρων. Το τι συμβαίνει στην καθημερινότητα, το πώς ζούσαν οι απλοί άνθρωποι τότε, δεν ενδιαφέρει και πολύ τον αρχαιολόγο, ούτε και τους ανθρώπους που τώρα μαγεύονται από τα ευρήματα.

Δίπλα σε αυτούς τους μνημειακούς τάφους υπάρχουν στην Ελλάδα διάσπαρτοι λάκκοι με θαμμένους ανθρώπους που κανείς δε μνημονεύει. Δίπλα τους έχουν κτερίσματα ταπεινά, όχι από χρυσό αλλά από πηλό, συναισθηματικά πολύτιμα μόνο για τον πεθαμένο, με τα οποία σχεδόν κανείς δεν εντυπωσιάζεται. Και μέσα σε αυτούς τους λάκκους στοιβάζονταν τα άψυχα σώματα το ένα μετά το άλλο, καθώς μετά από λίγο καιρό ξανάνοιγαν το λάκκο, παραμέριζαν το νεκρό σώμα του προηγούμενου και έριχναν μέσα το επόμενο. Και ξανά το επόμενο. Και ξανά το επόμενο.

Τραγωδίες αμνημόνευτες και λησμονημένες από τον πολιτισμό που σαγηνεύεται από την εξουσία. Τραγωδίες που εξανεμίστηκαν μέσα στη θεαματική υποκρισία της επίσημης ιστορίας. Ας το παραδεχτούμε. Αυτό που συμβαίνει στην Αμφίπολη είναι ένα αδιάψευστο ψέμα.

Βοήθησαν: http://toportatif.blogspot.gr/ και ο Χρήστος Ξανθάκης http://zoornalistas.blogspot.gr/