Τη στιγμή που η κυβέρνηση προβάλλει την αυτοψία του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρου Παπασταύρου, στα αντιπλημμυρικά έργα στον Βαρνάβα, προκειμένου να διατυμπανίσει ότι τα έργα ολοκληρώθηκαν σε χρόνο ρεκόρ, τα αντιστοίχως προβαλλόμενα από την κυβέρνηση προ τριετίας αντιπλημμυρικά έργα στην Κεφαλονιά όχι μόνο καθυστέρησαν, αλλά ματαιώθηκαν ως εκπρόθεσμα.

Με κυβερνητική απόφαση του αρμόδιου αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκου Παπαθανάση, αλλά και τις «ευλογίες» του γαλάζιου «αντάρτη» στις πρόσφατες περιφερειακές εκλογές, περιφερειάρχη Ιονίων Νήσων Γιάννη Τρεπεκλή, τα σχεδιαζόμενα και εγκεκριμένα έργα αντιπλημμυρικής θωράκισης στην πολύπαθη από τον «Ιανό» και τις πλημμύρες βόρεια Κεφαλονιά απεντάσσονται από τα χρηματοδοτικά εργαλεία και δεν θα εκτελεστούν.

Πιο συγκεκριμένα, σε συνέχεια της υπουργικής απόφασης 35649/2025 του αρμόδιου αναπληρωτή υπουργού που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ Β1184/12-3-2025, δόθηκε παράταση μόλις ενός μήνα, δηλαδή μέχρι τις 30 Απριλίου 2025, για να υπάρξουν νομικές δεσμεύσεις από την Περιφέρεια, αρμόδιο φορέα, και να διασωθεί η χρηματοδότησή τους, κάτι που στην περίπτωση της πολύπαθης Κεφαλονιάς ήταν ασφυκτικά αδύνατο με δεδομένη την υποστελέχωση των υπηρεσιών της Περιφέρειας και δεδομένης της έκτασης των έργων.

Ετσι, στις 14 Μαΐου ήρθε η απόφαση του περιφερειάρχη Ιονίων Νήσων να απεντάξει έργα ζωτικής σημασίας για την αντιπλημμυρική θωράκιση της βόρειας Κεφαλονιάς, από την Αγία Ευφημία και την Πύλαρο έως την Ασσο και το Φισκάρδο.

Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την απόφαση του περιφερειάρχη, Ιωάννη Τρεπεκλή (Α.Π.43122/19789), απεντάσσεται το έργο του αντιπλημμυρικού αγωγού της Αγίας Ευφημίας, μαζί με τα συνοδά υποέργα, προϋπολογισμού 5.541.250 ευρώ. Για το εν λόγω έργο προβλεπόταν η κατασκευή υπόγειου κλειστού αγωγού στην Αγία Ευφημία, στη Δημοτική Ενότητα Πυλάρου του Δήμου Σάμης, για την παροχέτευση πλημμυρικής παροχής, σύμφωνα με την υδρολογική μελέτη. Το έργο ήταν σχεδιασμένο με σκοπό να παραλαμβάνει την πλημμυρική απορροή της συνολικής Λεκάνης Απορροής Πυλάρου και να τη διοχετεύει στον φυσικό αποδέκτη, στη θαλάσσια περιοχή της Αγίας Ευφημίας.

Ρέματα

Το έργο αποτελούσε τη συνέχεια ακόμη πέντε έργων στην περιοχή του Δήμου Σάμης που επίσης απεντάχθηκαν από τα χρηματοδοτικά εργαλεία για τους ίδιους λόγους μία εβδομάδα πριν, συνολικού προϋπολογισμού 17.380.197 ευρώ.

Τα έργα αυτά, εκτός από τον αντιπλημμυρικό αγωγό της Αγίας Ευφημίας και τα συνοδά υποέργα, αφορούσαν στις λεκάνες απορροής ρεμάτων στην Πύλαρο, την Ασσο και το Φισκάρδο, την αποκατάσταση του οδικού δικτύου που καταστράφηκε από τον «Ιανό», αλλά και τη διάσημη παραλία του Μύρτου, το σημείο κατατεθέν για ολόκληρο τον Ιόνιο και την τουριστική προβολή της περιοχής. Εν ολίγοις, επρόκειτο για έργα κρίσιμα και αναγκαία για την ασφάλεια και την ποιότητα ζωής των κατοίκων του νησιού που, έτσι κι αλλιώς, έχουν καθυστερήσει δραματικά με ευθύνη κυβερνήσεων και περιφερειακών αρχών και τώρα απεντάσσονται της χρηματοδότησης.

Η πιθανή επανένταξη των ακυρωμένων έργων σε νέο χρηματοδοτικό εργαλείο είναι μια διαδικασία για την οποία θα απαιτηθεί ακόμα μια πενταετία. Επιπλέον, η ματαίωση των αντιπλημμυρικών έργων στην Κεφαλονιά καταδεικνύει την επιπολαιότητα με την οποία αντιμετωπίζουν και η σημερινή κυβέρνηση και η σημερινή περιφερειακή αρχή ζητήματα που αφορούν ακόμα και την ίδια τη ζωή των κατοίκων.

Τουλάχιστον κωμικοτραγικό είναι το γεγονός ότι στις 18 Μαρτίου 2025 το έργο του αντιπλημμυρικού αγωγού Αγίας Ευφημίας κατακυρώθηκε σε ανάδοχο προς εκτέλεση με απόφαση της Περιφερειακής Επιτροπής, ότι στις 22 Απριλίου με απόφαση του περιφερειάρχη εντάχθηκε στο Περιφερειακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης για χρηματοδότηση και ότι τελικά, στις 14 Μαρτίου, με απόφαση πάλι του περιφερειάρχη απεντάχθηκε της χρηματοδότησης με την αιτιολογία ότι δεν υπεγράφη σύμβαση μέχρι τις 30 Απριλίου.

Στον αέρα οι υποσχέσεις Μητσοτάκη

Ακόμα πιο κωμικοτραγική –αν και στο πλαίσιο του κυβερνητικού αυτοθαυμασμού και της υποσχολογίας– είναι η στάση της κυβέρνησης και του ίδιου του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, που κατά την επίσκεψή του στην Κεφαλονιά στις 2 Φεβρουαρίου 2022 δήλωνε: «Και βέβαια θα κινηθούμε με ακόμα μεγαλύτερη ταχύτητα για να μπορέσουμε να θεραπεύσουμε τις μεγάλες πληγές που άφησε πίσω του ο “Ιανός” και ο “Μπάλος”. Η βούλησή μου είναι να συγκροτήσουμε, υπό τον υφυπουργό Επικρατείας, τον κύριο Τριαντόπουλο –τον οποίο εξάλλου γνωρίζετε καλά γιατί έχετε συνεργαστεί πολύ στενά μαζί του– μια ευέλικτη επιτροπή που θα ασχοληθεί ειδικά με τα θέματα της Κεφαλονιάς και της Ιθάκης για να μπορέσουμε να υποστηρίξουμε και την Περιφέρεια, να επιταχύνουμε μια σειρά από έργα αποκατάστασης, διότι σίγουρα μπορούμε να κινηθούμε πιο γρήγορα και να διορθώσουμε ακόμα ζημιές οι οποίες έρχονται από το παρελθόν. Είναι κάτι το οποίο μπορούμε να το προχωρήσουμε άμεσα και προσβλέπω και εγώ σε μια περαιτέρω επιτάχυνση των ρυθμών και στη συνεργασία και της Περιφέρειας και των δήμων, υπό την καθοδήγηση του Χρήστου Τριαντόπουλου, ο οποίος, εξάλλου, έχει πια μια πολύ μεγάλη εμπειρία στα ζητήματα αποκατάστασης φυσικών καταστροφών».

Σε ανάλογο ύφος και η δήλωσή του έναν και πλέον χρόνο μετά και πάλι στο νησί, τον Μάιο του 2023: «Και για τις φυσικές καταστροφές του “Ιανού” –ξέρω ότι υπάρχουν ακόμα καθυστερήσεις, αλλά υπήρχαν και σφάλματα διαδικαστικά τα οποία έγιναν στην πορεία τα οποία πρέπει να διορθώσουμε–, για πρώτη φορά όμως η Πολιτεία έσκυψε πάνω στο πρόβλημα. […] Kαταφέραμε και μπορέσαμε να ανακουφίσουμε συμπολίτες μας οι οποίοι δοκιμάστηκαν από ένα πρωτοφανές καιρικό φαινόμενο, το οποίο δυστυχώς φοβάμαι ότι με την κλιματική αλλαγή θα είναι όλα αυτά τα φαινόμενα πολύ πιο συχνά. Και γι’ αυτό και πρέπει να επενδύσουμε πολύ περισσότερο από εδώ και στο εξής σε δομές της πολιτικής προστασίας».

Κατά τα λοιπά, η Πολιτεία έχει αναγνωρίσει το μέγεθος των καταστροφών που προκλήθηκαν από τον μεσογειακό κυκλώνα «Ιανό», καθώς η περιοχή του Δήμου Σάμης έχει κηρυχθεί, και παραμένει μέχρι τις 22 Σεπτεμβρίου 2025, σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Και τι μ’ αυτό, όταν μέχρι και σήμερα δεν έχει υπάρξει αποκατάσταση των ζημιών που προκλήθηκαν από αυτές τις καταστροφές;

Τη στιγμή που κυβέρνηση και Περιφέρεια ακυρώνουν όλα τα αντιπλημμυρικά έργα που έπρεπε να υποχρεωθούν να τα εκτελέσουν οι εταιρείες οι οποίες δραστηριοποιούνται με ανεμογεννήτριες στην περιοχή της Πυλάρου, παρ’ όλα αυτά έχουν μείνει στα συρτάρια, με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές να δείχνουν κραυγαλέα ανοχή και ολιγωρία. Τα έργα αυτά αναδείχθηκαν από την 20ήμερη κινητοποίηση των κατοίκων της περιοχής στο λιμάνι της Σάμης τον Οκτώβριο του 2020, ενώ έχουν κριθεί αναγκαία από τις τεχνικές υπηρεσίες της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων για τον περιορισμό των πλημμυρικών φαινομένων στο μέτρο ευθύνης τους.