Επί δεκαετίες έχουμε αποδεχθεί και θεσμοθετήσει ότι για να εισαχθεί κάποιος στην Αγγλική Φιλολογία πρέπει να γράψει τουλάχιστον 10 στα Αγγλικά, για την Αρχιτεκτονική 10 και στα δύο σχέδια, για τα μουσικά τμήματα 10 και στα δύο μουσικά μαθήματα. Δεν σημαίνει ότι τα παιδιά αυτά δεν ξέρουν ή δεν θα μπορούσαν να μάθουν το αντικείμενο, απλώς υπάρχει ένα προαπαιτούμενο.
Δεν μπορώ να καταλάβω γιατί, αντιστοίχως, δεν υπάρχει έστω ένα προαπαιτούμενο μάθημα για κάθε τμήμα, στο οποίο ο υποψήφιος θα πρέπει να συγκεντρώνει τουλάχιστον τη βάση για να εισαχθεί. Δηλαδή, 10 στην Ιστορία π.χ. για τα τμήματα Ιστορίας, 10 στα μαθηματικά για τα τμηματα μαθηματικών, 10 στην πληροφορική για τα τμήματα πληροφορικής κ.ο.κ. Δεν γίνεται να γίνεσαι φυσικός στην Καβάλα με 5 και στην Αθήνα με 15. Δεν μπορεί να μπαίνεις σε σχολή με 0.9, που σημαίνει ότι δεν μπήκες καν στον κόπο να γράψεις πέντε γραμμές έκθεση.
Πολλοί θα πουν ότι οι πανελλαδικές είναι εξετάσεις κατάταξης και όχι γνώσεων. Όταν όμως επιβραβεύεις τη μηδενική ή την ελάχιστη προσπάθεια με την εισαγωγή στο Πανεπιστήμιο, δεν δίνεις ευκαιρίες στα παιδιά, απλώς κοροϊδεύεις και τον εαυτό σου και τις χιλιάδες ελληνικές οικογένειες που μπαίνουν στη διαδικασία να στείλουν το παιδί τους να σπουδάσει σε μια σχολή που ουσιαστικά δεν ήθελε ποτέ, αλλά εκεί απλώς έκατσε η μπίλια.
Είναι αποκαρδιωτικό να βλέπεις τμήματα με ιστορία και υψηλό επιστημονικό επίπεδο να έχουν βάση εισαγωγής το 3, το 5, το 6.
Θα μπορέσει να αποφοιτήσει από ένα τμήμα Φιλολογίας κάποιος που μέχρι την εισαγωγή του δεν ξέρει στοιχειώδη γραμματική, ή από ένα τμήμα λογιστικής κάποιος που δεν ξέρει να βγάλει ένα ποσοστό ή να κάνει μια διαίρεση? Πόσοι φοιτητές θα παρακολουθήσουν, πόσοι απλώς θα ζητήσουν μετεγγραφή και πόσοι θα τελειώσουν, χωρίς μάλιστα να προσφύγουν σε γραφεία συγγραφής εργασιών, συμμετοχής σε εξετάσεις, μεταπτυχιακών ακόμα και διδακτορικών?
Ή απλώς δεν μας ενδιαφέρει?
Θα μου πείτε, τα δύσκολα θέματα φέρνουν μικρές βάσεις. Κι αυτό είναι μύθος. Διότι 8 και 9 μπορεί να γράψεις έστω κι αν διάβασες αν έπεσαν δύσκολα. Αν γράφεις 1 και 2 σημαίνει απλά ότι δεν διάβασες. Ας μην κοροϊδευόμαστε απλώς για να είμαστε αρεστοί.
Το άλλο πάλι επιχείρημα, ότι τα ιδιωτικά δεν έχουν βάσεις, μπαίνει όποιος έχει λεφτά και προσφέρουν ανάλογα επαγγελματικά δικαιώματα, δεν σημαίνει ότι πρέπει να εξισώσουμε τα πάντα προς τα κάτω. Ναι…υπάρχουν κολλέγια με σημαίες ευκαιρίας. Ας αυστηροποιηθούν οι έλεγχοι και οι πιστοποιήσεις τους και ας μην διαλύσουμε κι άλλο το δημόσιο πανεπιστήμιο.
Σε πολλές σχολές, αν όλοι οι φοιτητές αποφασίσουν να παρακολουθήσουν, δεν θα έχουν πού να καθίσουν. Ποιος ο λόγος λοιπόν για τόσο μεγάλους αριθμούς εισακτέων πέρα από το να πουλάμε ψεύτικες ελπίδες; ή να πουλάμε απλώς μερικά χρόνια φοιτητικής ζωής και τζίρου σε κατοικίες, καφετέριες, εστιατόρια;
Νομίζω ότι πρέπει πλέον τα ίδια τα πανεπιστήμια να αποφασίζουν πόσους, ποιους φοιτητές θα δέχονται και με ποια κριτήρια. Στον περισσότερο κόσμο έτσι συμβαίνει και λειτουργεί… εδώ γιατί όχι;
Ξέρω ότι είναι… αντιλαϊκά τα παραπάνω, και κάποιοι θα πουν ότι με τη θεσμοθέτηση κάποιου ελάχιστου ορίου πετάμε τους μαθητές έξω από την τριτοβάθμια εκπαίδευση και τους σπρώχνουμε στα ιδιωτικά. Η απάντηση είναι πως με τη σημερινή κατάντια τους πετάμε σε ένα μαγγανοπήγαδο σχολών που δεν τις θέλουν πραγματικά, που πολλοί θα τις παρατήσουν και ακόμα πιο πολλοί θα καταφύγουν ούτως ή άλλως σε ιδιωτικές σχολές ή στο εξωτερικό για να κάνουν αυτό που επιθυμούν.
Κι εμείς θα καμαρώνουμε για την σχεδόν ελεύθερη πρόσβαση… κι ας είναι αυτή στο πουθενά, πολλές φορές.
Τελειώνοντας, θέλω να πω ότι δεν μέμφομαι τα παιδιά για την προσπάθεια που κάνουν. Τα παιδιά είναι τα τελευταία που φταίνε. Εμείς τους έχουμε φτιάξει αυτό το θέατρο του παραλόγου που ζουν. Και οι κυβερνήσεις, και εμείς οι δάσκαλοι, τα έχουμε βάλει μέχρι τη Β Λυκείου να ξέρουν ότι περνάνε με μέσο όρο 10 σε όλα τα μαθήματα (κι ας έχουν σε 7 ή 8 μαθήματα κάτω από τη βάση) και στη Γ Λυκείου τους λέμε τρεχάτε, σκοτωθείτε εσείς που θέλετε μια καλή σχολή, αλλά κι οι άλλοι αράξτε, γιατί κάπου θα μπείτε κι εσείς. Αυτά τα αντιφατικά μηνύματα έχουν τρελλάνει τα παιδιά μας. Και έχουν τρελλάνει περισσότερο εκείνα που είναι φιλότιμα και εργατικά. Στη χώρα που ομνύει στην αριστεία, οι πιο ριγμένοι είναι αυτοί που προσπαθούν να είναι ουσιαστικά άριστοι.

Ηλίας Τουμασάτος..